İstanbul'dan atan kalp ile dünyanın dört bir yanında
Blog paylaşımlarımız için buraya tıklayın
admin@byteknolog.net

Ama Hangi Pardus

Reklam ve Danışmanlık

Ama Hangi Pardus

Pardus

Herkese merhaba, bu yazımızda Pardus işletim sistemini incelemekle beraber 16 yıllık serüvenini anlatmaya çalışacağım. Pardus nedir demeden önce Linux hakkında bir şeyler söylemek gerekiyor. Başlıklar üzerinden işleyeceğimiz konumuza gelin başlayalım.

Linux Nedir

Özgür ve açık kaynak kodlu ücretsiz
işletim sistemi çekirdeğidir. Bir işletim sistemi değildir Linux çekirdeği,
linux işletim sistemlerinin beynidir…

Linux ismi ilk olarak Linus Torvalds
tarafından yazılan ve 5 Ekim 1991 Linux 0.02 etiketiyle duyurusu yapılan, Linux
çekirdeğinden gelmektedir. Linux’un Unix ile herhangi bir kod ortaklığı
bulunmamaktadır yani Linux’un kodları sıfırdan başlanılarak yazılmıştır.

pardus

Pardus Nedir

Türkiye’de TÜBİTAK tarafından geliştirilen bir Linux dağıtımı olan işletim sistemi. Planlamasına 2003 yılında başlanmış olup ilk kararlı sürümü 27 Aralık 2005’te yayınlanmıştır. Sistemin adı, Anadolu Parsı’nın bilimsel adı olan Panthera pardus tulliana’dan gelmektedir.

Pardus

Pardus 2003-2011

İşletim sisitemi;
TÜBİTAK’ın bünyesinde kriptoloji, bilişim ve elektroniğin ileri konularında faaliyet gösteren bir enstitü olan Ulusal Elektronik ve Kriptoloji Araştırma Enstitüsü (UEKAE) tarafından yürütülen bir Linux dağıtımı projesidir 20 civarında geliştirici ile başlanmıştır.Proje bütçesi tamamen (UEKAE) taradından karşılanmıştır.

Ayrıca İşletim Sistemi GPL (Genel Kamu Lisansı) ile dağıtılan açık kaynak kodlu özgür yazılım ürünüdür. İşletim Sistemi Linux çekirdeğini kullanmaktadır. Bu işletim sisteminin planlamasına 2003 yılında başlanmış olup ilk kararlı sürümü 27 Aralık 2005’te çıkarılmıştır.

2003 >>> İşletim sistemi için ilk adım atıldı.Linux çekirdeği tabanlı ve GPL (Genel Kamu Lisansı) ile dağıtılan açık kaynak kodlu olmasına karar verildi.

2004 >>> Proje hayata geçirildi.Çekirdek mimarisi oluşturuldu, Linux konusunda teknik girişimlerde bulunuldu. Ulusal işletim sistemi için TÜBİTAK/UEKAE bünyesinde görevlendirmeler yapıldı.

2005 >>> İşletim sistemi’nin ilk versiyonu CD 1.0 ile yayımlandı. 2005 Yılının sonuna foğru Pardus’un ilk kurulabilir sürümü olan Pardus 1.0 ağ üzerinden yayınlandı

2005 >>> PİSİ, ÇOMAR, YALI, Kaptan, TASMA gibi araçların ilk sürümleri yayınlandı.

2007 >>> “Pardus Kurumsal” İlk kurumsal sürüm yayınlandı

2009>>> yayınlanan Pardus 2009 ile beraber
Masaüstünde KDE 3 yerine yeni nesil KDE 4 masaüstü ortamına geçildi.Geliştirilen önbellek sistemi ile Paket Yöneticisi ve PiSi artık çok daha hızlı çalışıyor. PiSi’nin paketleme sisteminde yapılan iyileştirmelerle artık paketler ortalama %20 daha küçük.


2011>>>Çanakkale 18 Mart Üniversitesi’nin yürüttüğü proje kapsamında Pardus’a 64
bit mimari desteği eklendi. Kurulan DVD ve Çalışan DVD’nin 32 bit ve 64
bit mimarili işlemcilere yönelik, ayrı ayrı sürümleri yayımlandı.

Pardus

Bizi Sosyal Medyadan Takip Edin

Pardus 2012 Debian Tabanına Geçiş

2011 yılında ekibin ortaya koyduğu işin sürekli büyümesi ve artan ihtiyaçlar kurum içerisinde huzursuzluk çıkarmaya başladı ve sınırlanması gerektiği konusunda kararlar alındı.
Girilen bu olumsuz dönemi kendi deyimiyle iyi yönetemeyen proje lideri, yine bu süreçte ekipten kısmi ayrılmaları da engelleyemedi.

Yine aynı yıl içerisinde TÜBİTAK üst yönetimi değiştirildi.
Gündem fatih projesi ve tabletlerde Pardus’un kullanılabilirliğini sorguluyordu.
Geliştirici ekip Pardus’u fatih projesinin ilk parti akıllı tahtalarda kullanıma hazır hale getirdiğini ve tabletler için çalıştıklarını yeni yönetime bildirmelerine rağmen olumlu veya olumsuz bir geri dönüt alamadı.

Ve Geliştirici ekibin lideri herhangi bir bildirim olmadan görevden alındı.

İşletim sistemi’nin çalışmaları fiilen durdu. Yeni TUBİTAK yönetimi ekibe proje lideri atamadı!
Pardus’un adını ve bağlı olduğu alt birimi üç kez değiştirdi!

Tüm bu belirsizlikler sonucu ekip üyeleri bir bir istifa etmeye başladı ve dağılma başladı.
Bu süreçte 2012 başında 20, 2012 ortasında ise 6-7 kişi kalan ekip daha sonra başka projelere dağıtıldı ve Pardus projesi sona erdi.

Özgür Yazılım camiasına yapılmış en büyük kötülük

Pardus projesinin eski yöneticisi Erkan Tekman kişisel blog sitesinde son gelişmelere değinerek, politika değiştiren kurumun eski bir ürünün adını kullanmasını eleştirdi.

Tekman, Eylül 2003’te başlatılan projenin başlangıcında alınan kararlardan ve çizilen rotadan pişman olmadığını, proje başlangıcında verilenlerle karşılığında istenenlere bakıldığında en doğru kararın verildiğini dile getirerek eleştirilerini şöyle özetledi:

“Yeni TÜBİTAK öncelikle Pardus seçimini tartışır gibi yapıp, ‘paket sayısı az’ argümanını merkeze alarak, çeşitli şahitler eşliğinde, bu seçimin yanlış olduğuna karar verdi ancak bu tartışmayı düzgün, açık ve şeffaf bir şekilde yapmadı. Sonra teknik ekibi çeşitli yol ve yöntemlerle tasfiye ettiler, projeyi elemansız bıraktılar.

Tüm bilgi birikimi, tecrübe, içtimai sermaye gitti ki projeyi bırakın, Özgür Yazılım camiasına, onu geçtim Türkiye’ye yapılan en büyük kötülüktü bu.

2013 sürümü ile özgür bir dağıtımı ‘milli işletim sistemi’ olarak belirleyip az biraz görsel makyajla süsleyerek asıl enerjiyi bu işletim sisteminin kullanımının yaygınlaştırılmasına harcamaya karar verdiler.

Bunu yaparken de son derece ketum, kapalı ve merkezci bir tavır ve yöntem kullandılar. Son olarak -ki benim açımdan en kötüsü- yeni dağıtımlarına “Pardus” adını verdiler.

Şunu vurgulayalım: Pardus, TÜBİTAK’ın markası. İstediğini yapar, istediği gibi kullanır. Yine de kamu hizmeti görmesi, kamu kaynağı kullanması, Özgür Yazılım’a bağlılığını önce ve şimdi dile getirmesi, camia(lar)a karşı sorumluluk taşıması vb. gibi nedenlerle tam da öyle değil.

Bizler de, İşletim sistemi’nin adının bir marka haline gelmesinde emeği geçenler olarak, vefa ilkesi çerçevesinde bazı şeyleri  -en azından etik anlamda- sorgulama hakkına sahibiz!”

Pardus Debian tabanlı sürümler

İşletim sistemi 2013 Anadolu Parsı 12 Nisan 2015
Debian tabanlı ilk sürüm. Debian’ın x nolu sürümü temel alındı.
Kurumsal kullanıcılar, KOBİ’ler ve öğrenciler hedef alınarak hazırlandı.

Kurumsal 5     Anadolu Parsı        
    Debian tabanlı sürüm. Sürüm notları yayınlandı.
    Kurumsal kullanıcılar, KOBİ’ler ve öğrenciler hedef alınarak hazırlandı.
    Kurumsal eğitimler ile kullanımı yaygınlaştırıldı.(Kurumsal eğitimler)

Sistem: 17.0      3 Temmuz 2017         

    Sürüm notları yayınlandı.
    Kurulum kılavuzu yayınlandı.
    Debian Stretch temel alındı.

Sistem:​ 17.4 3 Kasım 2018

Son kullanıcının karşılaştığı birçok grafiksel arayüzdeki kullanım senaryosu sorunları giderildi.
Birçok sistem performansını etkileyen paket güncelleştirmesi ve optimizasyonu yapıldı.
300 ün üzerinde paketi ve yamasını içeren güvenlik güncelleştirmeleri sisteme eklendi.
Öntanımlı internet tarayıcısı Firefox versiyonu 60.3.0 a güncellendi.

Sistem: 17.5         3 Mart 2019    

    Son kullanıcının karşılaştığı birçok grafiksel arayüzdeki kullanım senaryosu sorunları giderildi.
    Birçok sistem performansını etkileyen paket güncelleştirmesi ve optimizasyonu yapıldı.
    200 ün üzerinde paketi ve yamasını içeren güvenlik güncelleştirmeleri sisteme eklendi.

Pardus sistem gereksinimleri

Sistem’in 17. sürümünde öntanımlı masaüstü ortamı olarak XFCE 4.12 kullanıldı. XFCE, UNIX benzeri işletim sistemleri için hafif bir masaüstü ortamıdır. Görsel olarak çekici ve kullanıcı dostu olurken, sistem kaynaklarının düşük kullanımını ve sistemin hızlı olmasını hedeflemektedir.

Sistem gereksinimleri:

  • CPU (64bit mimari) -> En az: 500Mhz, Tavsiye edilen: 1.0 Ghz+
  • RAM -> En az: 256 MB, Tavsiye edilen: 512 MB+
  • Gerekli Disk alanı -> En az: 6GB, Tavsiye edilen: 8GB+
  • En az 640×480 çözünürlüğü destekleyebilen grafik işlemci
 

 

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir